عزاداری بختیاری سنتی فراتر از سوگ
آئینهای عزاداری در میان قوم لُر بختیاری تنها سوگواری برای یک فقدان نیست، بلکه نمایش هویت ایلی، همبستگی خویشاوندی و پیوند عمیق سنتهای کهن با باورهای دینی است؛ سنتی ریشهدار که همچنان در زاگرس زنده مانده است.
به گزارش صبح دز به نقل از شبکه اطلاعرسانی «رهیاب»؛ آئینهای عزاداری در میان قوم لُر بختیاری، صرفاً مراسمی برای سوگواری نیست، بلکه صحنهای برای بازنمایی هویت ایلی، همبستگی اجتماعی و پاسداشت منزلت فرد درگذشته است. این رسوم که در گستره زاگرس و استانهایی چون خوزستان، چهارمحال و بختیاری و بخشهایی از لرستان رواج دارد، ریشه در ساختار تاریخی و فرهنگی ایل دارد و نسل به نسل منتقل شده است.
با درگذشت یک فرد، خبر در میان طایفه به سرعت منتشر میشود و خویشاوندان از دور و نزدیک برای همدردی گرد هم میآیند. این حضور گسترده، نشانه احترام به متوفی و تأکیدی بر پیوندهای خویشاوندی است.
گردهمایی ایل در چنین مواقعی، افزون بر تسلی بازماندگان، نمادی از انسجام اجتماعی و مسئولیتپذیری جمعی به شمار میرود.مویهخوانی و نوای سازهای محلی از شاخصترین جلوههای این مراسم است. اشعار سوزناک به زبان لُری بختیاری، با یادآوری دلاوریها، سخاوت و جایگاه اجتماعی متوفی، همزمان کارکردی عاطفی و تاریخی دارد.
صفآرایی مردان در حلقههای منظم، حرکتهای هماهنگ و نوای کرنا و دهل با ریتمی اندوهگین اما حماسی، فضایی میآفریند که در آن سوگ و بزرگداشت در هم تنیده میشود.
پوشش تیره، پذیرایی و خیرات، و نقشآفرینی ریشسفیدان در مدیریت و هدایت مراسم، از دیگر ارکان عزاداری در میان بختیاریهاست.
مشارکت مالی و معنوی خویشاوندان در تأمین هزینهها نیز جلوهای از همبستگی ایلی است که مانع از تنها ماندن خانواده داغدار میشود.
برگزاری مراسم در روزهای سوم، هفتم، چهلم و سال نیز نشاندهنده پیوند سنتهای ایلی با باورهای دینی است.
About The Author
